İstanbul’da sel riski, iklim değişikliği ve yoğun kentleşmeyle birlikte son yıllarda artıyor. Kent içindeki drenaj sorunları ve betonlaşma, yağışların taşkınlara dönüşmesine yol açıyor.İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) ve İBB Afet Koordinasyon Merkezi (AKOM) işbirliğiyle Türkiye’de ilk kez ilçe bazlı sel risk haritası hazırlandı. Çalışmayı yürüten İTÜ Afet Yönetimi Enstitüsü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ömer Ekmekçioğlu, yoğun yağışlara bağlı sel olaylarının artması nedeniyle İstanbul’da bu çalışmayı yaptıklarını belirtti.
Yapay Zeka Destekli İlçe Bazlı Analiz
- Tehlike göstergesi: 15 farklı kriter
- Kırılganlık ve maruziyet göstergesi: 20 kriter
- Her ilçeye ilişkin veriler toplandı ve analiz edildi
- İstanbul genelinde sel riskinin mekansal dağılımı çıkarıldı
Sel Riski En Yüksek İlçeler (Risk Puanı)
- Fatih: 0,7750
- Gaziosmanpaşa: 0,7505
- Bağcılar: 0,7340
- Güngören: 0,7305
- Beyoğlu: 0,7211
Sel Riski En Düşük İlçeler
- Adalar: 0,1376
- Şile: 0,1377
- Silivri: 0,1831
- Sarıyer: 0,1880
- Çekmeköy: 0,2212
İstanbul İlçelerinin Sel Risk Sıralaması (Risk Puanı)
- Bahçelievler – 0,7109
- Bayrampaşa – 0,7093
- Zeytinburnu – 0,6812
- Esenler – 0,6616
- Kağıthane – 0,6516
- Şişli – 0,6392
- Esenyurt – 0,6142
- Küçükçekmece – 0,5816
- Kadıköy – 0,5615
- Ataşehir – 0,5366
- Ümraniye – 0,5339
- Üsküdar – 0,5297
- Bakırköy – 0,4818
- Sultanbeyli – 0,4576
- Sultangazi – 0,4542
- Kartal – 0,4478
- Beşiktaş – 0,4301
- Avcılar – 0,4090
- Beylikdüzü – 0,3983
- Sancaktepe – 0,3941
- Maltepe – 0,3803
- Pendik – 0,2895
- Başakşehir – 0,2880
- Arnavutköy – 0,2877
- Tuzla – 0,2865
- Büyükçekmece – 0,2821
- Eyüpsultan – 0,2685
- Çatalca – 0,2371
- Beykoz – 0,2338
- Çekmeköy – 0,2212
- Sarıyer – 0,1880
- Silivri – 0,1831
- Şile – 0,1377
- Adalar – 0,1376
Sel Riski ve Nüfus Yoğunluğu
- İstanbul’un yüzey alanının %10’u yüksek tehlike, %10’u orta tehlike, %80’i düşük/çok düşük riskli
- Yüksek tehlike alanları, kent nüfusunun önemli bir kısmını barındırıyor
- Avrupa Yakası’nda yüksek risk: Fatih, Gaziosmanpaşa, Bağcılar, Güngören, Beyoğlu
- Anadolu Yakası’nda yüksek risk: Üsküdar, Ümraniye, Ataşehir, Kadıköy
Sel Riskini Azaltma Önerileri
- Doğa temelli çözümler: yağmur suyu hasadı, yağmur bahçeleri, geçirimli zeminler
- Çatılarda yağmur suyu biriktirilmesi ve akışın geciktirilmesi
- Bu yöntemler hem suyun geri kazanımı hem de sel riskinin azaltılması için kritik